Chia sẻ những câu hỏi cơ bản của cá nhân, của xã hội

Bùi Quang Minh thực hiệnChungta.com
10:52' CH - Chủ nhật, 14/11/2010
Chúng ta là những người có những khác biệt, đặc điểm riêng: Tuổi tác, giới tính nơi sinh, nơi chốn, nghề nghiệp, thói quen, sở thích, cá tính, tác phong, sở trường, đức tin, ... KHÁC NHAU. Nhưng chúng ta có ĐIỂM CHUNG là: cùng là những người Việt trưởng thành, đang làm chủ cuộc đời mình, đang làm chủ nhân của đất nước và nền văn hóa Việt Nam. Chúng ta đang cùng tìm kiếm và triển khai cách sống, hiện thực hóa số mệnh của mình như một người trưởng thành, sống tích cực và trí tuệ.

Vì mỗi cá nhân đều phải trả lời những câu hỏi căn bản của cuộc đời, của xã hội nên chúng ta có thể chia sẻ lẫn nhau.

Anh Nguyễn Hoàng Đức là người có rất nhiều cái nhìn vừa rộng, vừa xa lại vừa sâu sắc... mà các bài viết của anh thấm đẫm chất triết lý. Suy nghĩ của anh mang tính khai sáng và tạo nguồn cảm hứng... Mỗi câu trả lời của anh đều giúp mọi người tìm thấy những điều then chốt, cốt lõi để điều chỉnh lại kiến trúc, thiết kế của tòa nhà cuộc đời, sửa lại phương vị và bản đồ chính xác hơn cho hành trình tiếp theo.

Sau đây là những câu hỏi mong được anh dành chút thời gian trả lời, chia sẻ với bạn đọc chungta.com:

Câu hỏi về Quá khứ- Hiện tại:

1a. Những điều gì đã/ đang diễn ra trên thế giới này?

Nguyễn Hoàng Đức (NHĐ): Theo tôi, trước hết là thế giới đang có một quy mô toàn cầu về mặt tổ chức, như các tổ chức thuộc Liên Hiệp Quốc, hoặc FIFA tổ chức bóng đá thế giới… nhờ có những phương tiện của thời hiện đại như vệ tinh, máy bay, viễn thông, truyền hình, internet, điện thoại, xe hỏa , ô tô đã làm cho không gian toàn cầu được nối kết nhanh hơn, bao trùm hơn, và thống lĩnh hơn. Tiếp theo thế giới đang có 4 sự ưu tư chính:

1- Về con người: Các chính phủ đã định chế lập hiến ra sao? Hình thức và hiệu năng của những định chế đó? Pháp luật có đảm bảo cho mọi người dân được sống trong và nhờ pháp luật bảo vệ hay không? Xã hội dân sự có tồn tại hay chỉ có gia đình trị hay tổ nhóm lợi ích tồn tại. Đây là cuộc phát triển đi dọc lịch sử, đó là dân quyền hay quân quyền? Dân chủ hay Quân chủ? Tóm lại, đó là câu hỏi về Dân quyền ở trong một cơ chế lập hiến thuộc về một quốc gia có pháp quyền thực chất và đủ hiệu lực.

2- Về kinh tế: Miếng bánh khẩu phần ăn hay hưởng thụ có được chia chung , chia đều cho toàn nhân loại, hay là kẻ ăn không hết người lần chẳng ra? Điều này rất thiết yếu lại liên quan sống còn đến quyền cơ chế của con người, bởi vì bột mì và gạo không tự chia phần được, chỉ có con người mới cân đong để đem chia chúng. Trong một cơ chế đè nặng tham nhũng thì miễng bánh tất không có cách gì thể hiện sự công bằng.

3- Về môi trường: Thế giới đang lo ngại về một môi trường chung bị hủy hoại, thế giới mang hiệu ứng nhà kính đang nóng lên. Lý do bởi nhiều nhóm, quốc gia đã theo đuổi lợi ích cục bộ mà toàn phá môi trường sống của chung. Mọi người đang hành động để cải thiện vấn đề này.

4- Hôn nhân tan rã trên qui mô lớn: Đây là sự tàn phá hang ổ duy nhất của trái tim, tình yêu và hạnh phúc. Lý do, đời sống thực dụng và khai thác tình dục của trái thận đã quá lấn lướt đời cao đẹp của trái tim.

1b. Những điều gì đã/ đang diễn ra tại Việt Nam?

NHĐ: Việt Nam còn đang lúng túng và loay hoay vỡ vạc những vấn đề vĩ mô. Chúng ta đã đổi mới, đã mở cửa, nhưng sau đó để chuyển cái gì vào trong nhà ta, chúng ta vẫn còn phân vân. Giáo dục là chiến lược hàng đầu của mỗi quốc gia, vậy mà chúng ta bàn việc cải cách sách lớp một chưa xong, việc có bỏ thi đại học hay không cứ dập dình dập dình như thể thuyền còn đang nắm bên mép nước chờ một cái gì đó. Ngay việc bỏ học thêm là cái lù lù trước mắt với chúng ta cũng khó như thể bắt gián điệp. Tại sao có việc đó? Vì chúng ta thường chỉ trả vờ đánh trận giả mà không thực sự bàn vào việc. Đó cũng là vì quyền lợi nấp sau nhiều quá như người Việt bảo “ấp úng như ngậm hột thị”.

1c. Những điều gì đã/ đang diễn ra trong phạm vi cuộc đời của 1 người?

NHĐ: Đời người quan trọng nhất là nhân cách, vì nó đảm bảo cho chúng ta có một môi trường bình yên và xứng đáng để hưởng hạnh phúc. Cái tiếp theo, như giáo sư Ngô Bảo Châu vừa chia sẻ sau khi nhận giải Field, cần khải biết trong sáng, cái trong sáng cũng chính là nhân cách, chỉ có nước trong mới không thiu, còn nước đục thì cá chết. Đáng tiếc thay nhân cách của chúng ta đang xuống cấp trầm trọng. Muốn có nhân cách thì phải biết “Tự sỉ”, nhưng có không ít người “có tật giật mình”, cứ thấy ai nếu ra cái xấu thì đã lu loa người ta miệt thị dân tộc. Chúng ta nên nhớ: dân tộc mạnh hơn cá nhân triệu triệu lần, không ai có dủ sức mạnh để miệt thị cả. Nhưng người trong sáng thì tại sao lại không có quyền nhận xét về dân tộc mình?

Câu hỏi về Tương lai:

2a. Điều gì quan trong sẽ diễn ra trên quy mô thế giới?

NHĐ: Thế giới sẽ phải giải quyết những vấn đề siêu lớn như tôi đã trình bày ở trên về cơ cấu nhà nước và quyền lực lập hiến có liên quan đến dân quyền. Vấn đề siêu kinh tế tập trung, làm sao con người càng giầu có, dàng hưởng thụ xa hoa, thì càng phải biết công bằng. Công bằng không có nghĩa là chia đều mà ai làm đến đâu thì hưởng đến đó. Cạnh đó người ta phải biết cải thiện môi trường vì qui mô sản xuất phát triển sẽ tỉ lệ thuận với sự tàn phá môi trường, đơn giản như nếu ta đốt một bếp lò trong nhà càng lớn thì nhiệt độ càng cao. Rồi mọi người cũng phải biết tìm cách cân bằng giữa tình dục và tình yêu, để cứu vãn mái nhà duy nhất của mình. Tỉ lệ nam – nữ là cân bằng, vì thế cơ hội cho mỗi người là một mái nhà của giới tính mà thôi.

2b. Điều gì quan trọng sẽ diễn ra tại Việt Nam?

NHĐ: Quan trọng với Việt Nam là hãy bắt đầu làm. Khắc đi thì khắc đến, nhưng chưa đi thì chưa tới. Ngay cái việc cải cách sách lớp một mà chúng ta còn biện hộ chưa đến lúc làm thì bao giờ mới là lúc? Mở rộng ra, chúng ta nên đích thực tìm kiếm một cơ chế pháp quyền mạnh mẽ để nó giúp cho mọi người dân được sống trong môi trường phát triển sở trường cũng như nâng cao hạnh phúc.

2c. Điều gì quan trọng sẽ diễn ra tiếp theo với đời 1 người?

NHĐ: Một câu thôi, trước hết là nhân cách, sau đó mới là tài năng, nhưng tất cả chỉ có ý nghĩa khi chúng được sống trong giá trị phổ quát, là cái dẫn đến công lý, còn những kiểu tài giỏi cá nhân, cục bộ, làng xã, là những thứ anh hùng trong bếp không đáng bàn. Người Việt nói “khôn ngoan đến cửa quan mới biết”. Hay, tài, giỏi, giầu có, anh hùng nhất khoảnh, những bài ca đầu ao mái rạ thì bay được bao xa?

Hỏi về kiến thức:

3a. Làm sao có hiểu biết đúng hơn về những điều đang diễn ra trên thế giới?

NHĐ: Cái yếu nhất của người Việt Nam nói riêng và châu Á nói chung là suy lý. Có rất nhiều người giáo sư , tiến sĩ hẳn hoi, nhưng hầu như không suy lý, họ chỉ khoe bằng và trình bày kiến thức A B C thông tin… Có bột mà không gột lên hồ thì nói làm gì? Có kiến thức mà không dám suy lý thì có ích gì ngoài mấy chữ khoe mẽ hủ nho? Có những đồng chí lãnh đạo đã nhận xét về giới trí thức Việt Nam rằng: học hành nửa vời không đến đầu đến đũa, nặng tính a dua, không có chủ kiến, khó mà làm nên một sự bứt phá nào đó cho sự phát triển của quốc gia. Hiện thực ngày nay dường như đang chứng tỏ hoàn toàn điều đó. Để hiểu biết thì hãy chân thật và không ngừng suy lý. Khổng Tử có nói một câu đại loại rằng: Đọc mà không suy tư thì cái học không sâu. Suy tư mà không chịu đọc thì suy tư viển vông.

3b. Làm sao có hiểu biết đúng hơn về bản thân mình?

NHĐ: Hãy soi mình mỗi ngày, nhưng không phải tự mình ngắm mình bằng thước đo tự chế. Hãy soi mình bằng những thước đo phổ quát và chuyên nghiệp, chẳng hạn người Việt theo tinh thần Đạo Phật có câu “ăn mặn nói ngay còn hơn ăn chay nói dối”, hoặc “thứ nhất là tu tại gia, thứ nhì tu chợ, thứ ba tu chùa”, còn người Âu Mỹ thì sám hối trước hệ thống đạo đức rất chuyên nghiệp là Thiên Chúa giáo, Tin Lành giáo. Nghĩa là cá nhân phải đối mặt với giá trị phổ quát chứ đừng theo kiểu “thổi kèn khen lấy” hoặc “ở nhà nhất mẹ nhì con”

Hỏi về lý tưởng, giá trị sống:

4a. Cá nhân nên chọn Mục đích của cuộc đời/Lý tưởng sống thế nào? Điều gì làm nên giá trị với ta?

Con chim biết hót, con cá biết bơi. Sống theo sở trường của mình sẽ thành công nhất. Nhưng sở trường không có nghĩa là trời cho mà còn do rèn luyện. Lý tưởng đơn giản là tất cả những gì cao thượng và tốt đẹp. Hãy rèn luyện mình cho đến khi nào phát hiện thấy sở trường để mà theo đuổi, sau đó nhắm đến lý tưởng là cái cao hơn, siêu việt hơn, nhưng để dẽ hiểu hơn bạn hãy đưa tài năng của bạn hướng về phổ quát tức giá trị của nhân loại, tự nhiên bạn sẽ thành công trong một tầm vóc lớn.

Hỏi về văn hóa - văn minh:

5a. Đâu là những giá trị cao quý/ phản giá trị của văn minh nhân loại?

NH Đ: Triết gia Platon đã xác định, đạo đức là cái quí nhất của nhân loại, vì nếu không có nó, cho dù chúng ta có hiện đại thế nào, thì những dụng cụ tiên tiến chỉ biến thành đồ giết người siêu nhanh với qui mô lớn. Chúa Jesus nói: “Nếu ngươi được cả thiên hạ mà đánh mất linh hồn hỏi được cái gì?” Chết là hết chuyện. Được cả thiên hạ ư, đã chết rồi, còn bàn gì nữa?

5b. Đâu là những giá trị cao quý/ phản giá trị của dân tộc Việt (điều tốt và thói xấu trong lối sống của người Việt)?

NH Đ: Trong các bộ phim của Trung Quốc, người ta rất dễ dàng kết nghĩa anh em “dù không sinh cùng ngày cùng tháng, nhưng chết cùng ngày cùng tháng”. Kết nghĩa để làm gì? Theo đại văn hào Leo Tolstoi thì: khi yếu người ta cấu kết để chống cự lại bạo lực, nhưng rồi sau khi cấu kết người ta lại trở thành những người lạm dụng bạo lực để ức hiếp người khác. Cái đặc tính của người Việt là cấu kết tình cảm để chống lại kẻ mạnh, nhưng lại cục bộ “phép vua thua lệ làng”. Người Việt sống bản năng tình cảm, bồng bột , nông nổi, hời hợt, ai có lợi cho mình thì yêu , không có lợi thì ghét “yêu thì củ ấu cũng tròn , không yêu thì củ bồ hòn cũng vuông”.

Người Việt ít khi sống theo lý trí và càng ít tính lý tưởng. Chúng ta nên biết, lý trí đó vừa là khởi đầu của đạo đức, vừa là cái nhắm về lý tưởng. Khi không thuận lợi như tranh chấp chẳng hạn, sự co cụm tình cảm của người Việt thường vỡ vụn. Người Trung Quốc có câu: Khi hoạn nạn người ta co cụm lại để chống đỡ, những khi bình anh người ta tranh giành ganh ghét nhau vì quyền lợi. Đó cũng là nguyên nhân lý giải tại sao chúng ta nghèo đói rất lâu, bởi vì chúng ta không sống bằng lý trí “lợi cho anh thì cũng lợi cho tôi”, mà sống theo kiểu cục bộ nhất khoảnh “một người làm quan cả họ được nhờ”.

Hỏi về phương tiện:

6a. Những trụ cột/ chìa khóa cho xã hội Việt Nam là gì?

NH Đ: Nhân cách, lý trí, phổ quát, cơ chế, pháp quyền, và công lý.

6b. Những trụ cột/ chìa khóa cho cuộc sống tốt đẹp của một người là gì?

NH Đ: Đuổi theo những điều nêu bên trên.

Hỏi về hành động:

7a. Những điểm chính/ ý tưởng để làm sao có những con người mới, những giá trị mới cho nền văn hóa Việt?

NH Đ: Có cái đầu để tư duy. Tư duy theo hệ điều hành của lý trí. Lý trí phải tìm kiếm phổ quát. Kết quả chúng ta sẽ được sống trong tinh thần công lý.

7b. Những điểm chính/ ý tương chỉ đạo hành động của một người cho hiệu quả là gì? (hay Nguyên tắc hành động để đạt được mục đích cuộc đời?)

NH Đ: Tư duy đúng dẫn đến hành động đúng. Và chỉ là tư duy khi chúng ta suy lý. Người Việt nói “một người lo bằng một kho người làm”. Bạn hãy khai thác tư duy của mình, như vậy tự nhiên bạn đã sống trong một đẳng cấp khác.

Hỏi về chungta.com:

8. Anh có thể góp ý gì cho chungta.com để web chungta.com tốt hơn?

NH Đ: Phần cứng của chungta.com đã khá cao, khá sâu, và khá rộng; nay nên mở rộng phần mềm hơn để hướng đến các bạn đọc bình dân quảng đại.

Xin cảm ơn anh.

Chungta.com
Chia sẻ những câu hỏi cơ bản của cá nhân, của xã hội
ChúngTa.com @ Facebook
Thống kê truy cập
Số lượt truy cập: .
Tổng số người truy cập: .
Số người đang trực tuyến: .
.
Sponsor links (Provided by VIEPortal.net - The web cloud services for enterprises)
Thiết kế web, Thiết kế website, Thiết kế website công ty, Dịch vụ thiết kế website, Dịch vụ thiết kế web tối ưu, Giải pháp portal cổng thông tin, Xây dựng website doanh nghiệp, Dịch vụ web bán hàng trực tuyến, Giải pháp thương mại điện tử, Phần mềm dịch vụ web, Phần mềm quản trị tác nghiệp nội bộ công ty,